تبلیغات
انجمن علمی مهندسی صنایع مهرآستان - آشنایی عمومی با روش تحقیق-درس دوم
انجمن علمی مهندسی صنایع مهرآستان
انسان آن چیزی خواهد شد که خود باور دارد!
به انجمن علمی مهندسی صنایع مهرآستان خوش آمدید
درس دوم- انواع سوال هایی که می توانند پاسخ پیدا کنند



چکیده درس دوم: سوال ها از یک جنس نیستند و آن ها را می توان بر اساس هدف، کاربرد، شاخه دانشی که در آن قرار می گیرند، زاویه دیدی که از آن زاویه پاسخ می خواهند و نظام های دوگانه معنایی طبقه بندی کرد. وقتی بدانیم چه نوع سوالی داریم راه یافتن جواب هموارتر می شود.

به این سوال ها دقت کنید:
- چند ستاره در آسمان وجود دارد؟

- اعتدال بهاری چه روزی اتفاق می افتد؟
- آیا باید دو فرزند داشت یا بیشتر؟
- آیا اعدام سارقان و قاتلان آمار سرقت و قتل را پایین می آورد؟
- واقعا مولوی پرفروش ترین شاعر کلاسیک در آمریکا است؟
- آیا مقصد اصلی زندگی آن طور که حافظ می گوید عشق است؟
- آیا مسافرت زمینی در ایران امن تر از مسافرت هوایی است؟
- علم بهتر است یا ثروت؟
- آیا ترتیل قرآن با قرائت قرآن فرق دارد؟
- آیا حروف ابجد معنای رمزی دارند؟
می بینید که این سوال ها از یک جنس نیستند؛ به علاوه به یک اندازه هم اعتبار ندارند؛ و طبعا راه پاسخ به آنها از یک مسیر نمی گذرد.
سوال ها را از نظر نوع و جنس می توان به صورت های مختلفی تفکیک کرد. ما از پنج گروه بندی زیر استفاده می کنیم:

گروه بندی اول: بر اساس نوع برخورد با جهان
چون سوال متوجه سه سطح از برخورد ما با جهان بیرونی است، براساس یک طبقه بندی از اهداف آموزشی (موسوم به طبقه بندی بلوم) این سه سطح چنین است:

۱. سوال های دانشی: وقتی می خواهیم یاد بگیریم و بدانیم و متوجه شویم: بهداشت دهان و دندان چیست؟
۲. سوال های مهارتی: وقتی می خواهیم یاد بگیریم و عمل کنیم و کار را درست انجام بدهیم: چه طور مسواک بزنیم و دندان ها را از آسیب و شکشتگی و فاسد شدن محافظت کنیم؟
۳. سوال های تشکیل عادت (ارزشی): می خواهیم آن قدر خوب یاد بگیریم که موضوع به رفتار ثابت ما تبدیل شود: چه طور مراقبت از دندان را به یک عادت روزمره تبدیل کنیم و آن را به نزدیکان و مثلا به فرزندان مان هم بیاموزیم و اصولا بهداشت به مسئله اولویت دار ما تبدیل شود؟
براساس همین گروه بندی سطوح سوال در زمینه دانش چنین است:
اطلاع: اعتدال بهاری چه روزی است؟
درک: انقلاب تابستانی نشان گر چیست؟
کاربرد: اگر مدار زمین کاملا دایره بود و نه بیضی٬ چه اتفاقی می افتاد؟
آنالیز: چرا در نیمکره جنوبی فصل ها برعکس می شوند؟
ترکیب یا سنتز: اگر در نیکره شمالی بلندترین روز سال اول تیر ماه است چرا داغ ترین روز سال در ماه مرداد است؟
ارزیابی: مهم ترین عوامل برای پیش بینی فصل های سال در یک کره تازه کشف شده چیست؟

گروه بندی دوم: براساس شاخه دانش
آن چه در گروه بندی اول مورد توجه قرار گرفت٬ عمدتا شاخه علمی در پرسش های ما است. یعنی جواب آن پرسش ها را باید در حوزه علم و با روش های علمی پیدا کرد. از نظر حوزه ای که پاسخ را باید در آن جست و جو کنیم سوال های ما به این گروه ها تقسیم می شود:

سوال های علمی و اطلاع رسانی و تاریخی: آیا اسکندر مقدونی بود یا یونانی؟
سوال های فلسفی و کلامی: آیا اسکندر پیامبر بوده است؟
سوال های ادبی و زیباشناختی: تا چه حد داستان اسکندر در شاهنامه با افسانه آمیخته است؟
سوال های دینی: آیا از اسکندر در قرآن یاد شده است؟
سوال های عرفی: چرا مردم ایران نام اسکندر را برای فرزندان شان انتخاب می کنند؟

گروه بندی سوم: بر اساس هدف
در این گروه٬ سوال ها را براساس نوع هدف شان می توان از هم تفکیک کرد:

سوال های طبقه بندی: کدام؟ قد بلند
سوال های کمیت و مرتبت: چه قدر؟ کم یا زیاد؟ خیلی بلند
سوال های کیفیت و علت: چرا؟ چه طور؟ ورزش یا تغذیه یا ژنتیک
سوال های نظرخواهانه: واقعا؟ این طور است؟ قد بلند برای وزنه برداری خوب نیست
سوال های طیفی: گرایش اکثریت یا شاخص میانگین؟ بیشتر بسکتبالیست ها قد بلندند
سوال های خبری: کی قد بلند است؟ قد بلند تیم کجا است؟ چه طور قد بلند ندارید؟
سوال های جهت و مکان: کجا؟ فروشگاه شهروند کجا است؟ امروز کجا برویم؟
سوال ها را از زاویه هدفی که دنبال می کنند می توان این طور هم تقسیم کرد:
چه کشی؟ مثلا: مسئول حادثه برخورد قطارها چه کشی بود؟
چرا؟ مثلا: چرا بعضی با وجود بیماری زیاد عمر می کنند و برخی با وجود سلامت جسمی کمتر عمر می کنند؟
چگونه؟ مثلا: چگونه سیگار را ترک کنیم؟ چگونه از فرار کردن نوجوان ها از تحصیل جلوگیری کنیم؟
چه چیز؟ مثلا: کشانی که به رستوران ایتالیایی می روند چه چیزی دوست دارند؟ چه چیزی در سریال برره برای مردم جالب است؟
چه وقت؟ مثلا: زمان قلمه زدن چه وقتی است؟ مردم چه وقتی برای رای دادن تصمیم می گیرند؟
کدام یک؟ مثلا: کدام یک بهتر است: آسپیرین یا استامینوفن؟
کجا؟ مثلا: نفت در کجای زمین است؟ تعمیرگاه ماشین را کجا راه بیندازیم بهتر است؟

گروه بندی چهارم: براساس نظام دوگانه
سوال ها را طور دیگری هم می شود تقسیم کرد که این سوال ها عمدتا زوج و دو گانه است:

سوال های باز (که می توانید نظر آزاد بدهید): نظر شما درباره فیلم «جدایی» اصغر فرهادی چیست؟
سوال های بسته (که ناگزیرید یکی از گزینه ها را انتخاب کنید): به نظر شما فیلم «جدایی» اصغر فرهادی دفاع از ارزش های مذهبی است یا عرفی؟
سوال های مستقیم: آیا شما سال آینده نامزد انتخابات می شوید؟
سوال های غیرمستقیم: چه کشی گفته است که سال آینده من در کنکور کارشناسی ارشد شرکت می کنم؟
سوال های آری یا نه: امروز جمعه است؟ آره (چه طور مگه؟)٬ امشب مهمون داریم؟ نه (چه طور مگه؟).

گروه بندی پنجم: بر اساس کاربرد
چهار گروه بالا تنها تقسیم بندی های ممکن نیستند و شما بسته به این که در چه زمینه ای کار یا تحقیق می کنید ناچارید سوالات خود را به شیوه های مختلف تقسیم کنید تا بهترین جواب را بگیرید.

فرض کنید شما دارید با افرادی مصاحبه می کنید تا یک نفر را برای شرکت خود استخدام کنید. در این صورت سوال های شما می تواند صورت بندی دیگری داشته باشد:
سوال تاریخی و پس زمینه ای: از سوابق کاری و تحصیلی
سوال کاری: از میزان تجربه و مدت اشتغال در کارهای قبلی
سوال از شایستگی و تناسب: شما اگر در این کار مشغول شوید٬ چه طور به مشکلات آن غلبه می کنید؟
سوال رفتاری: از نحوه برخورد مصاحبه شونده با دیگر همکاران اش و با قواعد محل کار
سوال موقعیت فرضی: برای گذاشتن مصاحبه شونده در زمینه ای فرضی و مربوط به توانایی های کاری او
سوال هوش: برای سنجش میزان دقت و سرعت واکنش
سوال از انتظارات و برنامه ها: برای دانستن توقعات کاری مصاحبه شونده و میزان بلندپروازی اش و تناسب آن با کار جدید
به طور کلی هم سوال ها به تحقیق شما جهت می دهد و هم شما برای انجام یک تحقیق معین ناچار به طراحی سوال های مناسب هستید.

سوال معنادار یا قابل پاسخ چگونه سوالی است؟
محدوده این یا آن: سوال هایی که بیش از یک جواب درست دارند نباید به یک جواب محدود شوند: علم بهتر است یا ثروت؟ هر دو می تواند درست باشد. نباید انتظار داشته باشیم یکی از دو گزینه مطلوب نادرست باشد.

اول آمار٬ بعد جواب: سوال هایی که به دست آوردن پاسخ شان  مستلزم آمارسنجی است بدون تکیه به آمار نتیجه بخش نخواهند بود: پرفروش ترین کتاب در آمریکا کدام است؟
محدوده توان: سوال هایی که جواب شان از حوزه دانش ما خارج است یا برای پاسخ به آن باید هزینه و وقت بسیار صرف کرد٬ اما به نتیجه اش نمی ارزد: چند ستاره در آسمان وجود دارد؟ چند دانه شن در کناره این دریا هست؟
زنجیره شواهد: پاسخ بسیاری از سوال ها کاملا بستگی به میزان شواهدی دارند که ما به دست آورده ایم. مثلا سوالهای تاریخی با هر کشف جدید باستان شناسی می تواند از نو مطرح شود و پاسخ های تازه ای پیدا کند.
سوال ها جواب بسته، همیشگی و معین ندارند. هر قدر شواهد و دلایل بهتری پیدا کنیم٬ قادر خواهیم بود جواب های دقیق تر و درست تری پیدا کنیم.
برخی سوال ها بدرستی پاسخ نمی گیرند٬ چون برای ما امکان پیدا کردن شواهد کم است. با سوال هایی که شواهد آن محدود است باید با احتیاط برخورد کرد و اگر شاهدی در دست نبود٬ جواب را به تاخیر انداخت.
زاویه دید: سوال هایی که به زاویه دید بستگی دارد یک جواب درست ندارند: آیا مقصود زندگی عشق است؟ آیا باید دو فرزند داشت یا بیشتر؟
مغالطه: سوال هایی که بین دو معنا٬ که از یک جهت اشتراک دارند٬ از همه جهات اشتراک برقرار کنند: چرا خدا که نور است قابل رویت نیست.
جواب در سوال پنهان است: آیا درست است که سوال خوب نیمی از جواب را در خود دارد؟ سوال خوب دست کم راه درست یافتن جواب را نشان می دهد.
راه درست یافتن جواب برای یک سوال روش پاسخ یابی است یا روش تحقیق که در درس بعدی به این موضوع می پردازیم که چگونه برای سوال خود جواب پیدا کنیم








نوع مطلب : مهندسی صنایع، روش های تحقیق، 
برچسب ها : روش های تحقیق،
لینک های مرتبط :

پنجشنبه 21 شهریور 1392
دوشنبه 30 مرداد 1396 10:02 ق.ظ
I constantly spent my half an hour to read this weblog's posts all the time along with a cup of coffee.
دوشنبه 16 مرداد 1396 12:55 ب.ظ
Do you mind if I quote a few of your posts as long
as I provide credit and sources back to your weblog?
My website is in the very same niche as yours and my visitors would truly benefit from a
lot of the information you provide here. Please let me know if this
okay with you. Thanks a lot!
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


درباره انجمن


این وبلاگ توسط مهندسین صنایع دانشگاه مهرآستان برای اطلاع رسانی و در اختیار قراردادن موارد مورد نیاز مهندسی صنایع ایجاد شده است.
امیدواریم که به کمک شما بتوانیم در هدف خود موفق باشیم.

تماس با مدیر : بهاره عبدی ولمی Abdi_Bahareh@yahoo.com
صفحات جانبی
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
فرم تماس
نام و نام خانوادگی
آدرس ایمیل
امکانات دیگر
کلیه حقوق این وبلاگ برای انجمن علمی مهندسی صنایع مهرآستان محفوظ است